‘Hikayenin geçmiş dönemlerde zaman zaman kimi ibda’ eylemine ad olarak kullanıldığını da biliyoruz. Modern anlatma tekniklerinin ortaya çıkması, nesnesi hikaye olan bir ibda’nın adının da hikaye olmasıyla beliren türsel karmaşanın giderilebilmesi için yaratılışsallık ve kurgusallıktan hareketle hikaye ile öykü ayrımının yapılmasını zorunlu hale getirmiş, öyküsüyle birlikte adı ‘olay’la sınırlanan hikaye, hikayedekinin aksine öykünün nesnesi olmaktan çıkarılıp dil, zaman, mekan, gerçeklik, söylem, ritim, örgü, inşa, tekli katman, çoklu katman, durum, atmosfer, estetik düzey vb. unsurlarla birlikte değer ifade eden çerçeveleyici unsur yok demektir; çerçeveleyici unsurun içi modern tekniklerle doldurulmamışsa ibda’da gerçekleşmemiş demektir. Bu net verilerden yola çıkarak ve Aristoteles’e ait ilk poetikadan, Todorov’a aitson poetikaya (Poetikaya Giriş) beslenilebilecek temel kaynaklardan da beslenerek öyküye mahsus bir poetika üretmemiz artık mümkündür. Ama sonuçta bu poetika da Aristoteles’in poetikası, Todorov’un poetikası, Şklovski’nin poetikası, Eyhenbahum’un poetikası gibi ‘bize mahsus’ bir poetika olacak ve tabii ki bu durum sizin poetikanızın ya da ötekinin poetikasının yazılmasını engellemeyecektir.
Ömer Lekesiz, Kuramdan Yoruma Öykü Yazıları’nda, kavramlardan, dönemlerden, akımlardan hareketle Türk edebiyatında hikayeden öyküye geçiş sürecini, öykü eleştirileriyle birlikte veriyor.
Kitaphaber.net Eleştirdi
Söyleşen: Murat Tokay, Ömer Lekesiz
Yazı Kaynağı: Zaman Kitap Eki
Ömer Lekesiz, ömrünü edebiyata, özelde öyküye adamış, 80 kuşağına mensup bir isim. 25 yıldır edebiyatın 'en nankör' dalı sayılan eleştiri türünde ürünler ortaya koyuyor.
Kayıtlar, Hece Edebiyat ve Hece Öykü dergilerinin kurucuları arasında yer alan Ömer Lekesiz, Türk öykücülüğü üzerine eleştiriler kaleme alıyor. Edebiyat hayatına 1982'de Mavera dergisinde yayımlanan bir kitap değerlendirme yazısıyla başlayan yazar, başka türe meyletmeden eleştiri yazma çabasını uzun yıllardır sürdürüyor. Ömer Lekesiz, 48 yıllık ömrüne 9 kitap sığdırdı. Yeni Türk Edebiyatında Öykü adlı (5 cilt) çalışmasıyla Türkiye Yazarlar Birliği 2001 yılı Tenkit Ödülü'nü, edebistan.com web sitesiyle de Türkiye Yazarlar Birliği 2002 yılı 'Elektronik Yayıncılık' ödülünü aldı. İstanbul'da yaşayan yazarla öykü yazılarından oluşan son kitabı 'Kuramdan Yoruma'dan hareketle eleştirmenliği ve Türk öykücülüğünün dününü, bugününü konuştuk.
Ömer Lekesiz, yaklaşık 25 yıldır eleştiri yazıları kaleme alıyor. Niçin edebiyatın en zor dalı kabul edilen eleştiriyi seçtiniz!
İnsan kendi zamanının çocuğudur. Zaman biraz da kültürel eğilimi, hayata bakışı, eğitim biçimini belirler. Ben 80 kuşağına mensup bir insanım. Neticede 12 Eylül'de çıkan o çok dinamik ideolojik şartları, tartışmaları yaşayarak büyüdük. Daha sonra da 80 darbesiyle birlikte o geriye çekilme ve içe kapanmayı yaşadık. Öyle zannediyorum ki biz o zamanlar farkında olmadan diyalektik düşünme biçimiyle beraber yetiştirildik. O düşünme tarzından eleştiri benim üstesinden geleceğim bir alan olarak görülmüş olmalı ki doğal olarak eleştiriye yöneldim. Profesyonel anlamda ilk yazım 80'li yılların başında Mavera dergisinde yayımlandı. Cengiz Çandar'ın bir kitabı üzerine değerlendirme yazısıydı. O tarihten bu yana da hep eleştiride kaldım. Bir de herhalde şöyle bir farklılaşmayı da insan gözetiyor. Herkesin yaptığını yapmayayım... Başkalarının at koşturmadığı, yorulmadığı bir alanda olalım ki yaptıklarımızdan da olumlu bir tablo ortaya çıksın; bizim adımıza belki sevap hanesine yazılacak bir eylem olarak kalsın, diye düşünmüş olabiliriz.
Hayata da eleştirel bir gözle mi bakarsınız! Mizacınızda var mı eleştiri!
» Devamını okumak için tıklayın
Gösterim: 1387 | 255 Sayfa | ISBN: 9789758724611 | Basım Yılı: 2006 | Stok No: 44549 Stok Miktarı: 0 | Büyük Resim
Ömer Lekesiz ismine kayıtlı en yeni 6 eser.
Selis Kitaplar yayıncı ismine kayıtlı en yeni 6 eser.
Eleştiri kategorisine kayıtlı en yeni 10 eser.
| »» Karaca Oğlan Der Ki.., Saim Sakaoğlu |
| »» Çözümleyici Eleştiri, Semih Gümüş |
| »» Kurmacanın Retoriği, Wayne C. Booth |
| »» Franz Kafka Boyun Eğmeyen Hayalperest, Michael Löwy |
| »» Kelepir Sepet, Necati Mert |
| »» Başlangıçtan Bağımsızlığa Kadar Türkmen Romanı, Ahmet Gökçimen |
| »» Gurbannazar Ezizov, Ahmet Gökçimen |
| »» Derinliğin Keşfi, Kojin Karatani |
| »» Mimarlık Ve Modernlik (bir Eleştiri), Hilde Heynen |
| »» Edebiyatın Sırça Kulesi, Cemal Şakar |
|
Bu kitap hakkında yorum yazmak için lütfen TIKLAYINIZ...
Yorumlarlar, editör tarafından onaylandıktan sonra yayınlanmaktadır.